Now Reading
Okwakho ngokwakho: Umuntu kufanele achumise isiphiwo sakhe
Dark Light

Okwakho ngokwakho: Umuntu kufanele achumise isiphiwo sakhe

Akadunyiswe uMdali! Ukuthi kuyimvelakancane ukuzazi nokuziqonda useneminyaka emihlanu. Nangokuhle empilweni yakho neyabanye njengamanje. Hhayi ukungcola esiyikona.

Emndenini kunezingane eziqokwa ngokuhlanzekile, nguSomandla, ngamathongo, ngabadala nabaphansi izincithabuchopho, zakulowo mndeni zingakazalwa, ngezimpawu zikamoya nezibonakala ngamehlo enyama.

Angithwasiswanga, angifundiswanga ngugobela, ngabefundisi, ngabaphrofethayo nangabanye. Ngamathongo nsuku zonke, ebusuku nasemini ngamaphupho nangezibonakaliso kusukela ebuncaneni.

Engibelamayo bathi ngangikhula ngokugula. Ngangidlala ngedwa, sengathi kwakukhona engangidlala naye nengikhumbulayo ngidlala.

Ngangingaguli uma kuhlolelwa izivivinyo phakathi nonyaka esikoleni. Ngigule ngiphathwe yikhanda nokunye uma kuzohlolelwa izivivinyo zokudlulela kwamanye amakilasi, ngiwaphase.

Ngangidlala nabafana, nginyomuke, ngibashiye ngiye kwezinye izindawo. Ngibuye bengangibonanga. Nabakwabethu endlini babengangiboni ukuthi ngangihambe nini.

Umama uTholani uMaBiyela, waseMpaphala, Eshowe, kweseNkosi uMeyi kaBhekabelungu Biyela kwaDaka, wayesengibiza ngendoda eyayithi shwaka. Ekususela engqayini eyayibizwa ngokuthi ‘The Invincible Man’ kuthelevishini.

Ngasiphasa isivivinyo sokugcina sebanga uStandard Six, ngiphethwe ikhanda, ngowe-1973, osekuyibanga lesishiyagalombili. Lavalwa ukufundwa ngowe-1973.

Ngasengisesibhedlela ngenxa yokulimala emilenzeni engozini yemoto, ngoMgqibelo, zingama-26 kuMasingana kuya kuNdasa kowe-1974.

Ngangisafunda, sigezwa emfuleni uMhlangana, ngasesiteshini i-Effingham, nasolwandle siyibandla laseZayoni. Umfundisi wathi wayezongigeza ngokukhethekile, isilwane, isinyama, ithunzi nefu.

Ngangisebenzisa isiwasho sikamfundisi ekuseni nantambama izinyanga ezaziyisithupha ehositela KwaMashu, Kwakunentambo yakhe phakathi, ayeyibeka emahlombe uma esontisa.  

Kwathi xhifi! Sengiqaphela intambo kamfundisi eyayisiboshwe amafindofindo endishini yokugquma. Ngenyanya, ngaqoqa amasaka ami, ngabuyela ekhaya ngingasaqedanga.

Omunye umfundisi wathi wayezongenzela izinhlanhla, avale nesilwane sengisebenza, ngezimvu ezimbili ezazimnyama, ezazizohlatshwa kwakhe kwa-K, hhayi ekhaya.

Ngangenqaba, ngithi sasingavumi isithunywa sami umama esethi ngangizoba nesilwane.

Laba befundisi babezongcolisa ithongo. Babezikhohlisa, alintshontsheki ngisho nangowakini. Liyaqhela uma usungcolile libuye sewuhlanzekile.

Babengibiza ngesangoma oMadoda Prince Kubheka noNdodo Mandlesilo Wellington Dlamini, engangitadisha nabo. Bethi ”Kuyisangomana, ungathi kuyabhula”.

Ngangivamise ukubatshela ukuthi kwakungeke kukhethwe imibuzo, esahlukweni sencwadi esasiyitadisha. Ngangilala ngivuke ekuseni ngingasifundanga leso sahluko. Yayingabi bikho imibuzo yaleso sahluko ngakusasa, 

Wayethi uMnu.uKrishenduth uGroovy Maharaj, “This man is a sangoma guys, listen what he is saying” ngaseDalton, emgwaqeni uDavenport ngowe-1981 Ngangibatshela ukuthi asingami, yayizozumisa imeneja uMnu. uBuckley “uBuck” Morrison, isifice singasebenzi. Yayizumisa.

Wathi uThabi, ngowezi-2009. Ngiyakwazi yini ukuzibonela izinto. Ngathi akekho ongaziboneli, inkinga asibunaki ubuhle obukuthina.

Kuyenzeka ngingaziboneli kanti kuyenzeka ngizibonele. Ngithule sengathi angiboni, ukuze bezosala bekhohlisana ngami kanti sengabona kungakenzeki.

Ngangisuka eMkhumbane ngisendleleni KwaMashu. Izwi lathi abasemzini kaHlengi babebhekene nenkinga. Ngathandaza ngathi abamtshele uHlengi athandaze. Nembala bafika nezibizo KwaMashu phezu kokugula isigubhukane kwendodakazi yabo.

Basebegeze izandla engibelamayo, ngencwadi yezinxephezelo, ukuthi sasihlala kuphi noMkhumbane, ababeyoyicela ehhovisi KwaMashu. Babetshelwa kusukela ngowe-1997, ukuthi yalahleka incwadi.

Ngaya ehhovisi KwaMashu  ngoMsombuluko ukuyoyicela le ncwadi. Ngayinikezwa ngoLwesithathu. Ngayidlulisela kudade uRose Mthimkhulu nomnewami uGie, kuNhlolanja wezi-2017.

See Also

Babamba ongezansi, bathi angiyigcine le ncwadi nemininingwane yabo. Nokuthi ithongo nabadala babeyibekele mina hhayi bona,ukuba ngisingathe lezo zindaba.

Ngabikezela ngoNcwaba, we-1985, kubanewami uGie, uBhabsie noLucky, sihlanganiswe ngumama. Ngangifisa futhi ngangibona owayezoba nesitolo phakathi kwabo. Kwaba nguGie onebhizinisi, kuze kube manje

Ngacaciselwa ngumngani uMngoma, usayitsheni wamaphoyisa ngowezi-2016, sengimdala, ukuba ngingakhathazeki. Nginethongo elinamandla okwebhubesi nengwe ngaphezu kwabahlolayo nelingafuni ukuthintwa ngumuntu. Bakhona-ke nabanomona.

Ngaphupha inyoka iphezulu enxulumeni, yawa ngasezinyaweni zami, yaphenduka umbala wengwe, kunebhubesi futhi ngowezi-2020.

Ngafonelwa uNoxolo ngoMbasa ngowezi-2021, owayephuphe ibhubesi nengwe. Ngamtshela, afune lezo zinto ngoba sinegazi laseBukhosini bakwaBiyela.

Sekungumlando, ngenza ibanga uForm Five, owawubizwa ngoStandard Ten ngowe-1979, manje sewubizwa ngoGrade 12.

Kwagxeka amadolo, ngawa phansi ekuseni ekhishini. Ngagula ngagodola, ngezwela amakhaza ehlobo. Ngaya ePoly Clinic KwaMashu, bangidlulisela eKing Edward Hospital, ngoMfumfu nangoLwezi walowo nyaka.

Abatholanga ukuthi ngangiguliswa yini odokotela. Ngaphumelela kade ngilele esibhedlela.

Ngalulanyiswa ngumama kaNomusa odume ngoNo nomzukulu uThe Khanyile, asebenesiphiwo sokwelapha.

Sekungumlando ngoMthembu Tissue Convertors osePhoenix ekhrosini. Ngangitshele uMnu. uGeneral Mthembu, usomatekisi kwaMNR eMlaza, ngowe-1995, ukuthi abelungu babezomnika into enkulu. Bamdayisela inkampani uNampak Tissue, lulunye kuNtulikazi ngowezi-2005, useseMobeni.

Sekungumlando ngokuhle okwenzeka uNkk. u-Usha Naidoo, engangimchazele kungakenzeki.

Scroll To Top